Chả trâu cuốn lá bưởi nướng – đặc sản khó quên hương vị ẩm thực Hòa Bình

Thịt trâu cuốn một lần lá lốt, bên ngoài quấn thêm lá bưởi rồi nướng than hoa có vị thơm thơm, ngầy ngậy rất lạ.

Bạn có thể đã từng thưởng thức nhiều món ăn đặc sản của các tỉnh miền núi phía Bắc, nhưng nếu bạn chưa từng nếm thử “chả cuốn lá bưởi” món ăn dân tộc Mường (tỉnh Hòa Bình), trải nghiệm cảm giác thú vị, lạ lẫm mà món ăn này mang lại thì quả là điều đáng tiếc.

Đến các vùng Mường vào dịp tháng 3, bạn sẽ được đắm mình trong mùi thơm tinh khiết nồng nàn của hoa bưởi. Hầu như gia đình người Mường nào cũng trồng nhiều bưởi trong vườn nhà. Từ loại lá cây quen thuộc này, người Mường chế biến ra món ăn đặc trưng, độc đáo là chả lá bưởi.

Người Mường làm chả lá bưởi để ăn quanh năm, nhưng muốn ăn món này ngon nhất thì phải làm vào mùa xuân. Bởi khi đó, cây bưởi đang độ ra hoa và kết lộc non nên lá bưởi non mùa này được cho là ngon nhất trong năm. Nó thấm đượm hương vị của nắng, của gió và những cơn mưa.

Chế biến món chả lá bưởi như sau:

Lá bưởi dùng để làm chả, không được non quá, nếu không sẽ bị đắng, cũng không được già quá để khi cuốn với thịt lá không bị rách. Lá bưởi khi hái về được rửa thật khéo, sao cho không bị dập nát.

Nguyên liệu quan trọng của món chả lá bưởi là thịt lợn, mà người ta quen gọi là lợn Mường. Lợn được nuôi thả rông, tuy lớn chậm nhưng thịt thơm, ngon, rất ít mỡ. Muốn làm món chả lá bưởi, phải chọn thịt ba chỉ ngon, thái con chì, ướp mắm, muối, tiêu, hạt dổi.

Thịt lợn sau khi ướp xong được gói với lá bưởi, xiên vào những que tre đã vuốt nhọn và nướng trên than hồng. Mỡ lợn nhỏ xuống than hồng, lá bưởi se lại chuyển sang màu tím. Chả thơm ngào ngạt. Mùi thơm của thịt hòa quyện với hương thơm của lá bưởi, của hành, tiêu, hạt dổi…

Khi nướng chả thì không nên nướng nhiều chả quá, cũng không nên nướng nguyên mỡ mà phải có mỡ có chả, đó là thịt ba chỉ. Chẳng hạn như miếng này nó nhiều chả quá thì mình phải thêm miếng mỡ vào, nó có mỡ chảy ra thì nó không cháy.

Khi nướng, cần đảo liên tục cho miếng chả chín đều, đến khi mỡ lợn chảy xuống than, tạo nên mùi thơm lừng đặc trưng, lá bưởi chuyển sang màu tím sẫm, se lại là khi đó có thể ăn được.

Chả cuốn lá bưởi là món ăn hấp dẫn nhất, ăn ngon nhất khi ngồi quây quần bên bếp lửa, nướng đến đâu, ăn ngay đến đó. Người ăn sẽ cảm nhận rõ mùi thơm của thịt quyện với mùi thơm đặc trưng từ tinh dầu từ lá bưởi. Do được nướng nên thịt không ngấy nhiều, ngược lại, còn săn và đậm ngọt. Khi ăn, cắn một miếng chả, thấy lá bưởi giòn tan hòa vào hương vị của thịt làm cho người ăn không còn cảm giác ngấy. Nuốt miếng chả xong còn thấy tê tê đầu lưỡi, không hẳn là cay, không gây khó chịu mà ngược lại, khó quên vô cùng .

Không khác những món chả khác là mấy, có điều lá bưởi dùng để làm chả thường là lá bưởi ta, bưởi chua bởi lá bưởi này sẽ rất thơm, cay, nồng và vô cùng đậm đà. Nhân chả bao gồm thịt lợn say nhuyễn, hành củ, hạt dổi, rau thơm…. cùng các loại gia vị trộn đều cho ngấm. CUốn chả xong thì nướng trên phên hoặc kẹp tre dể trên bếp than hồng, lật đi lật lại để chín đều, nướng chả cho đến khi lá chuyển sang màu xám và có hương thơm thì chả chín. Khi ăn kèm cùng tương ớt, ăn với cơm, hoặc nhậu cùng đôi ba lon bia thì chắc chắn bạn sẽ không thể quên được món ăn tuy bình dị nhưng đặc biệt này.

Không gây ấn tượng với du khách bằng những sơn hào hải vị, ẩm thực Hòa Bình thừa sưc quyến rũ mỗi người bằng chính những món ăn tuy bình dị dân giã nhưng hương vị không hề tầm thường. Đặt chân đến mảnh đất này giống như được trở về với những gì mộc mạc, gần gũi nhất, điều đó càng được thể hiện rõ hơn qua từng món ăn mang đậm phong cách núi rừng với nguyên liệu dễ kiếm từ thiên nhiên, qua đổi bàn tay khéo léo của người nấu mà thổi hồn vào đó cái gì đó rất riêng, rất khó cưỡng.

Đặc sản Hòa Bình – Cơm lam

Món cơm lam có ở rất nhiều nơi từ người Mường, người Tày, người Thái,… đều có loại cơm này. Nhưng, Hòa Bình vẫn nổi tiếng hơn cả vì nơi đây có loại gạo nương thơm ngon nổi tiếng.

Ống cơm lam của Hòa Bình nhỏ hơn ống cơm lam ở các tỉnh miền núi khác như Lạng Sơn, Tuyên Quang, Cao Bằng,…Cơm lam Hòa Bình không có hạt lạc, có mùi thơm đặc trưng của dừa và nước cốt dừa.

Người Thái ở Mai Châu làm cơm lam bằng cách bỏ gạo nếp vào trong ống tre và nút lại bằng lá chuối khô. Đốt một đống lửa to, đợi có than rồi bắt đầu xếp ống cơm lên. Trong lúc nướng phải xoay ống thật đều để cơm được chín ngon. Cơm lam có thể ăn kèm với thịt gà, măng chua, thịt nướng,…nhưng ngon nhất vẫn là cơm lam chấm muối vừng.

Thịt lợn muối chua 

Món thịt lợn muối chua của người Mường ở Hòa Bình được dùng trong các dịp lễ Tết, cưới hỏi, đãi khách quý trong nhà. Điều ấn tượng đầu tiên khi du khách thưởng thức món thịt muối chua này là người ăn phải dùng tay cuốn thịt với lá đi kèm để hương vị được hòa quyện. Có nhiều loại lá có thể ăn kèm, mỗi loại đều có tác dụng tốt cho sức khỏe như: trầu không, lá mít, lá quế,…

Người ta chọn miếng thịt ba chỉ ngon từ những con lợn choai, được nuôi thả rông. Thái miếng, ướp với muối và riềng khô được giã nhỏ, trộn với rượu nếp cáo và men lá rừng sao cho thật ngấm. Sau bóp với thính được làm từ gạo rang rồi giã nhỏ.

Tẩm ướp thịt xong thì đem đi ủ thịt. Người ta ủ thịt trong chiếc bồ lót lá chuối, xong treo bồ thịt lên bếp củi đun ủ một đến 2 tuần.

Thịt lợn muối chua khi ăn có vị ngậy của thịt, vị thơm của thính, vị chua của men rừng và vị mặn của muối. Nhiều người khi ăn miếng đầu tiên chưa quen vị lá rừng nhưng khi thưởng thức đến miếng thứ 2 lại muốn ăn thêm miếng nữa.

Xôi nếp nương Mai Châu

Xôi nếp là món ăn thay cơm khá phổ biến của vùng cao Tây Bắc, trong tiếng Thái gọi là “kháu càng nòi” – có nghĩa là gạo dẻo thơm. Đến Mai Châu, thưởng thức xôi nếp do chính bàn tay của người phụ nữ Thái làm mới cảm nhận được hết vị ngon.

Để nấu xôi được ngon, người Mai Châu phải chọn những loại giống nếp được trồng chính trên những thửa ruộng bậc thang của thung lũng và trải qua những công đoạn tỉ mỉ. Gạo sau khi được ngâm nhiều giờ, người ta sẽ cho lên đồ và đồ 2 lần. Lần thứ nhất đủ chín, đảo đều; lần thứ hai khiến xôi mềm và dẻo.

Thưởng thức món xôi nếp nương có thể ăn kèm cùng với gà nướng hay thịt lợn xiên que, cá nướng hay đơn giản hơn là với muối vừng là đã ngây ngất rồi.

Gà nấu măng chua

Món gà nấu măng chua là món ăn quen thuộc trong các gia đình ở Hòa Bình. Những củ măng sau khi được lấy từ rừng về sẽ thái nhỏ, ngâm với nước trong vòng một ngày để hết vị đắng, hăng. Sau đó, rửa sạch măng và ngâm với muối đến khi lên men, nước măng chuyển sang màu đục và có vị chua đặc trưng. Măng chua ở Hòa Bình được muối bằng nước suối nên có thể bảo quản được hàng năm mà không bị nổi váng.

Gà nấu măng là loại gà đồi nên thịt săn, chắc và thơm. Người ta làm sạch gà rồi chặt thành miếng nhỏ, ướp một chút gia vị và măng chua cho ngấm. Sau đó, phi hành thơm rồi cho thịt gà và măng chua vào đảo cho săn lại. Thêm chút nước ngập thịt gà, đun nhỏ lửa đến khi gà chín mềm, tỏa hương thơm. Điều tạo nên đặc trưng cho món ăn đó chính là hạt dổi với vị hăng, thơm làm cho món ăn càng trở nên hấp dẫn.

Tin Tổng hợp

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *